İNSAN HÜCRELERİNDEN YAPILAN BİYOLOJİK ROBOTLAR "Vücudumuzdaki hücrelerin sahip olduğu tüm yetenekleri fark etmiyoruz." Araştırmacılar, yaraları iyileştirmek, dokuları yenilemek ve hatta hastalıkları tedavi etmek amacıyla potansiyel olarak kullanılabilecek insan hücrelerinden yapılan küçük robotlar geliştirdiler. Advanced Science dergisinde yayınlanan yeni bir çalışmada detaylandırıldığı gibi, bu çok hücreli "anthrobotlar" kendi başlarına hareket edebildiklerini ve hasar görmüş nöron bölgelerini onarıp yeniden büyütebildiklerini gösterdi. Şu ana kadar biyo-robotlar sadece laboratuvar ortamında, aslında sadece bir petri kabında, bu başarıları gerçekleştirebilmişlerdir. Ancak potansiyelleri şüphesiz büyüleyici. Bu çalışma, ilk biyolojik robotları, "xenobotlar" olarak adlandırılan, kurbağa kök hücrelerinden geliştiren bazı araştırmacıların liderliğinde yapılan önceki araştırmaların devamı niteliğindedir. Şimdi ise, sıradan insan hücreleriyle aynı şeyi, hatta daha iyisini yapabileceklerini kanıtlayarak bir adım öne geçtiler. Bu, doktorların hastaların kendi hücrelerini kullanarak robotları oluşturmasına olanak tanıyarak, vücudun yabancı dokuyu reddetmesi gibi komplikasyon risklerini azaltabilir. Çalışmanın ortak yazarı ve Tufts Üniversitesi biyoloji profesörü Michael Levin, CNN'e verdiği demeçte, "Bazı insanlar xenobotların özelliklerinin embriyonik ve amfibik olmalarına çok bağlı olduğunu düşünüyordu," dedi. "Bence bu, yaşayan varlıkların çok daha genel bir özelliği." "Vücudumuzdaki hücrelerin sahip olduğu tüm yetenekleri fark etmiyoruz," diye ekledi. Bu özelliklerden yararlanarak biyolojik bir robot oluşturmanın anahtar bileşenlerine sahip oluyorsunuz. Laboratuvarda, araştırmacılar hücreleri kirpikleri dışa dönük olacak şekilde organoidler oluşturmak üzere teşvik ettiler. Günler içinde, bu tüylü yumrular kirpiklerini kullanarak düz çizgiler ve daireler şeklinde hareket etmeye başladılar ve bazen yerinde durdular. Hareket kabiliyetleri değişken olsa da, hücrelerin bu şekilde kümelenebilmesi, bu biyo-robotların pratikte kendi kendilerini yapabilecekleri anlamına gelir. Çalışmanın ortak yazarı ve Tufts'ta sentetik biyolog olan Gizem Gümüşkaya, çalışmaya dair yaptığı açıklamada, "Anthrobotlar laboratuvar kabında kendi kendine bir araya geliyor," dedi. "Xenobotların aksine, şekil vermek için cımbız veya neşter gerektirmiyorlar ve embriyonik hücreler yerine yetişkin hücreleri - hatta yaşlı hastalardan alınan hücreleri - kullanabiliriz," diye ekledi. Terapi potansiyellerini göstermek için araştırmacılar, insan nöronlarından 2D katmanlar yetiştirdiler, onlara yaralar açtılar ve "superbot" kümelerini yakına yerleştirdiler. Olağanüstü bir şekilde, ek genetik mühendislik veya programlama olmadan, superbotlar ilerleyerek nöronların yeniden büyümesine yardımcı oldu. Bu iyileşmeyi nasıl sağladıkları henüz tam olarak anlaşılmamış olsa da, Gümüşkaya potansiyellerinin büyük olduğuna inanıyor. Cansız robotların aksine, "hücreler birbirleriyle iletişim kurabilir ve bu yapıları dinamik olarak oluşturabilirler" ve biyolojik işlevleri yerine getirmek üzere zaten programlanmışlardır. Ayrıca, 60 gün içinde güvenle biyolojik olarak parçalanırlar. Endişelenmeyin, bu biyo-robotlar çoğalmaz ve laboratuvar dışında hayatta kalamazlar, bu nedenle bilim insanları kontrolsüz bir şekilde yayılma olasılığının olmadığını belirtiyorlar. Ancak umuyoruz ki bir gün vücutlarımızda dayanıklı olacak kadar güçlü olurlar.